Almanya başta olmak üzere Avrupa ülkelerinde yaşayan milyonlarca göçmen, emeklilik ve yaşlılık dönemine girerken yeni sosyal ihtiyaçlar da ortaya çıkıyor. Uzmanlar, önümüzdeki yıllarda bakım hizmetleri, rehabilitasyon, sağlıklı yaşlanma programları ve kür merkezlerine erişimin en önemli sosyal politika başlıklarından biri olacağını belirtiyor.
Bu kapsamda sivil toplum kuruluşları ve sağlık uzmanları tarafından gündeme getirilen “Tamamlayıcı Bakım Fonu Sistemi”, Avrupa’daki göçmen topluluklar için dikkat çeken bir dayanışma modeli olarak değerlendiriliyor.
Cenaze Fonlarından Bakım Fonlarına
Avrupa’daki Türk toplumu yıllar önce kurduğu Cenaze Fonları sayesinde önemli bir sosyal güvence sistemi oluşturmuştu.
Şimdi benzer bir modelin yaşlılık ve bakım hizmetleri alanında uygulanması öneriliyor.
Uzmanlara göre göçmenlerin önemli bir bölümü emeklilik yaşına ulaşmış durumda. İlk nesil işçilerin büyük kısmı artık 70-90 yaş aralığında bulunuyor.
Bu durum;
- Evde bakım,
- Kısa dönem bakım,
- Uzun dönem bakım,
- Demans desteği,
- Rehabilitasyon,
- Termal tedavi,
- Sağlıklı yaşlanma programları
gibi hizmetlere olan ihtiyacı her geçen gün artırıyor.
Tamamlayıcı Bakım Fonu Nedir?
Tamamlayıcı Bakım Fonu, mevcut sosyal sigorta sistemlerini destekleyen gönüllü ve dayanışma temelli bir finansman modeli olarak tanımlanıyor.
Fon üyeleri düzenli katkı payları ödeyerek sisteme dahil oluyor.
İhtiyaç halinde ise;
- Bakım danışmanlığı,
- Evde bakım desteği,
- Profesyonel bakım hizmetleri,
- Rehabilitasyon programları,
- Sağlıklı yaşlanma eğitimleri,
- Hasta refakat hizmetleri,
- Psikososyal destek hizmetleri
gibi alanlarda destek alabiliyor.
Uzmanlar, sistemin özellikle yalnız yaşayan yaşlı göçmenler için önemli bir güvence oluşturabileceğini ifade ediyor.
Kür Merkezleri Yeni Dönemin Anahtarı Olabilir
Avrupa’da sağlık turizmi ve koruyucu sağlık uygulamaları hızla gelişirken, kür merkezleri de yeniden önem kazanıyor.
Almanya, Avusturya, Macaristan, Çekya ve Türkiye’deki termal merkezler her yıl milyonlarca kişiye hizmet veriyor.
Yeni model kapsamında fon üyelerinin;
- Termal kür programlarından,
- Rehabilitasyon merkezlerinden,
- Sağlıklı yaşam kamplarından,
- Fizik tedavi hizmetlerinden,
- Yaşlı dostu tatil ve dinlenme tesislerinden
yararlanabilmesi hedefleniyor.
Uzmanlara göre hastalık ortaya çıktıktan sonra tedavi etmek yerine sağlıklı yaşlanmayı desteklemek çok daha ekonomik ve etkili bir yöntem.
Avrupa’da Bakım Krizi Kapıda
Avrupa Birliği verileri, yaşlı nüfusun hızla arttığını gösteriyor.
Özellikle göçmen kökenli yaşlıların;
- Dil bariyerleri,
- Kültürel farklılıklar,
- Aile yapısındaki değişimler,
- Yalnızlaşma,
- Sosyal izolasyon
nedeniyle bakım hizmetlerine erişimde daha fazla zorluk yaşadığı belirtiliyor.
Bu nedenle kültürel hassasiyetleri dikkate alan bakım modellerinin geliştirilmesi büyük önem taşıyor.
İbni Sina Modeli
Sağlıklı yaşlanma alanında çalışan uzmanlar, bakım hizmetlerinin yalnızca tıbbi destekten ibaret olmadığını vurguluyor.
İbn-i Sina’nın bütüncül sağlık yaklaşımından ilham alan yeni modelde;
- Koruyucu sağlık,
- Ruh sağlığı,
- Sosyal katılım,
- Kültürel faaliyetler,
- Kuşaklararası dayanışma,
- Aktif yaşlanma
bir bütün olarak ele alınıyor.
Bu yaklaşımın Avrupa’da yaşayan göçmen topluluklar için örnek bir sistem oluşturabileceği belirtiliyor.
Avrupa Bakım Fonu İçin Çağrı
Sivil toplum temsilcileri, sağlık kuruluşları ve yaşlılık alanında çalışan uzmanlar, Avrupa genelinde bir “Göçmen Bakım Fonu” kurulması yönündeki çalışmaların başlatılması gerektiğini ifade ediyor.
Bu sistemin;
- Göçmenlerin yaşam kalitesini artıracağı,
- Ailelerin üzerindeki bakım yükünü azaltacağı,
- Sağlık harcamalarını düşüreceği,
- Sağlıklı yaşlanmayı teşvik edeceği
değerlendiriliyor.
Uzmanlar, geçmişte Cenaze Fonlarının göçmen toplumlar için nasıl önemli bir güvence oluşturduysa, gelecekte Tamamlayıcı Bakım Fonlarının da aynı başarı hikâyesini yazabileceğine inanıyor.
Yeni Bir Sosyal Dayanışma Hareketi
Avrupa’da yaşayan milyonlarca göçmen için artık yeni bir dönemin başladığı ifade ediliyor.
Bu dönemin anahtar kavramları ise:
Sağlıklı Yaşlanma, Dayanışma, Bakım Güvencesi ve İnsan Onuru.
Tamamlayıcı Bakım Fonu Sistemi, yalnızca bir finansman modeli değil; yaşlı bireylerin bağımsız, sağlıklı ve onurlu bir yaşam sürmesini hedefleyen yeni bir sosyal dayanışma hareketi olarak görülüyor.