Lahey – Hollanda Temsilciler Meclisi’nde (Tweede Kamer) uzun süredir tartışmalara neden olan 2027 Vergi Planı, perşembe akşamı yapılan oylamada 76’ya karşı 74 oyla kabul edildi. D66 ve CDA’nın aralarında Hayvanları Koruma Partisi (PvdD) ve DENK’in de bulunduğu sol partilerle yaptığı yeni anlaşmalar, planın kabul edilmesini sağladı.
Oylamanın en dikkat çekici gelişmesi ise koalisyon ortağı VVD’nin kendi hükümetinin hazırladığı vergi planına karşı oy kullanması oldu. VVD Meclis Grup Başkanı Ruben Brekelmans, yaşananları “içler acısı” olarak nitelendirerek partisinin bundan sonra nasıl bir yol izleyeceğini yeniden değerlendireceğini açıkladı.
Sabah saatlerinden itibaren Temsilciler Meclisi’nde aylardır devam eden azınlık hükümeti krizine ilişkin yoğun tartışmalar yaşandı. Gerilim, çarşamba günü D66 ve CDA’nın sol partilerle yaptığı anlaşmayla daha da tırmandı. Anlaşma kapsamında, büyük servet sahiplerine yönelik vergilerin 1 milyar avro artırılması kararlaştırıldı. Bu düzenleme karşılığında vergi planına destek sağlanması hedeflendi.
VVD’den sert tepki: “İçler acısı bir durum”
VVD Grup Başkanı Ruben Brekelmans, D66 ve CDA’nın kendilerini devre dışı bırakarak sol partilerle anlaşmaya varmasını kabul edilemez bulduğunu belirtti.
Brekelmans, “Bugün yaşananlar gerçekten içler acısı. Bundan sonra nasıl devam edeceğimizi ciddi biçimde düşünmem gerekiyor. CDA ve D66’nın sola doğru bu kadar büyük bir yön değişikliği yapmasını beklemiyordum” dedi.
VVD Milletvekili Ellian da yaşananlardan duyduğu rahatsızlığı dile getirerek, “Bizim açımızdan genel olarak hoş bir gün olmadı. Şimdi bundan sonra nasıl ilerleyeceğimize bakmamız gerekiyor. CDA ve D66’nın izlediği yol hiç de güzel değil. Bu, ortaklık anlayışıyla bağdaşmıyor” ifadelerini kullandı.
Vergi planına son anda destek geldi
Vergi planının kabul edilmesini sağlayan gelişmelerden biri, Hayvanları Koruma Partisi’nin (PvdD) son anda tutumunu değiştirmesi oldu.
Parti, D66 ve CDA’dan bazı güvenceler aldıktan sonra vergi planına destek vereceğini açıkladı. Bu güvenceler arasında özel jetlere uygulanan uçuş vergisinin artırılması, tren biletlerinin pahalılaştırılmaması ve hayvan deneylerine alternatif yöntemler için ek kaynak ayrılması yer aldı.
DENK de vergi planına destek veren partiler arasında yer aldı. Hristiyan Birlik (CU) ve 50PLUS’ın da desteğiyle planın kabul edilmesi için gerekli çoğunluk sağlandı.
Sol partilerin önergesi kabul edildi
PRO ve Volt tarafından hazırlanan, D66 ve CDA’nın da desteklediği değişiklik önergesi (amendement), az farkla kabul edildi.
Önergeye D66, PRO, CDA, CU, DENK, PvdD, SP, 50PLUS ve Volt destek verdi. CU ve 50PLUS’ın desteğinde, kâğıt üzerinde yapılan bağış ve mal varlığı devirlerine yönelik düzenlemelerin yumuşatılmasını isteyen önergenin kabul edilmesi etkili oldu.
VVD ise söz konusu değişikliğin kabul edilmesinin ardından vergi planına desteğini geri çekti.
Jetten: “Koalisyonda yapılacak çok iş var”
Başbakan Rob Jetten, yaşanan gelişmelerin ardından koalisyon ortaklarıyla yeniden değerlendirme yapılacağını açıkladı.
Jetten, cuma günü başbakan yardımcılarıyla bir araya gelerek koalisyondaki anlaşmazlıkları ele alacaklarını belirtti.
“Koalisyonda yapılması gereken çok iş var. Son birkaç ay oldukça karmaşık geçti. Bu nedenle yeniden değerlendirme yapılması gerekiyor” diyen Jetten, vergi planı üzerindeki görüşmeleri de “oldukça karmaşık bir tartışma” olarak nitelendirdi.
Daha önce de yaşananların hükümet açısından benzeri görülmemiş bir durum olduğunu belirten Jetten, özellikle mali karar alma süreçlerinde ciddi sorunlar yaşandığını ifade etmişti.
Paternotte’den VVD’ye hükümette kalma çağrısı
D66 Meclis Grup Başkanı Jan Paternotte, VVD’ye hükümetten ayrılmaması çağrısında bulundu.
Paternotte, “Ülkemizin çıkarları doğrultusunda VVD’yi hükümetten ayrılmamaya çağırıyorum. Başbakanın da önerdiği gibi, ciddi bir yeniden başlangıç için birlikte çalışmalıyız” dedi.
D66 ve CDA’nın VVD’yi devre dışı bırakarak sol partilerle anlaşmaya varmasının ardından Paternotte’nin bu çağrısı dikkat çekti.
Azınlık hükümetinin geleceği belirsiz
Perşembe akşamı yapılan oylama, D66, VVD ve CDA’dan oluşan azınlık hükümetinin geleceğine ilişkin soru işaretlerini artırdı.
Vergi planının VVD’nin desteği olmadan kabul edilmesi, koalisyon ortakları arasındaki güven sorununu daha görünür hâle getirdi.
VVD’nin bundan sonra hükümette nasıl bir tutum alacağı merak edilirken, Başbakan Jetten’in cuma günü yapacağı görüşmelerin koalisyonun geleceği açısından belirleyici olması bekleniyor.