Orta Doğu’daki savaş, Hollandalı tüketicilerin güvenini de etkiliyor. Örneğin benzin fiyatlarındaki artış endişeleri nedeniyle, giderek daha fazla insan büyük alışverişlerini erteliyor. Bu durum, Hollanda İstatistik Kurumu’nun (CBS) yeni rakamlarından da anlaşılıyor.
CBS, her ay tüketicilerin gelecek yıla ilişkin mali durumlarına olan güvenini ölçüyor. Bu güven Nisan ayında keskin bir düşüş gösterdi. Bu düşüş, koronavirüs salgını sırasında yaşanan 2020’deki tüketici güvenindeki büyük düşüşten bu yana en büyük düşüş oldu.
-44’e düştü
Nötr tüketici güveniyle, CBS ölçümü sıfırda yer alıyor. O anda nüfusun yarısı olumlu, diğer yarısı olumsuz. Ocak 2000’de, güven +36 ile şimdiye kadarki en yüksek seviyesine ulaşmıştı. Ortalama olarak, tüketici güveni son yirmi yılda -11 seviyesinde seyretti.
Son yıllarda tüketici güveni kronik olarak düşük seyrediyor ve Hollanda İstatistik Kurumu’nda (CBS) ekonomist olan Frank Notten’e göre bunun birkaç nedeni var. “Korona krizi, ardından Ukrayna’nın işgali ve yüksek enerji fiyatları. Sonuç olarak, tüketici güveni Eylül 2022’de -59 ile tarihi bir düşük seviyeye ulaştı.”
Şimdi ise güven, Mart ayındaki -30’dan Nisan ayında -44’e düştü. Notten, “Bu gerçekten olağanüstü yüksek bir düşüş” diyor. Bu, CBS’nin Nisan 1986’da bu verileri takip etmeye başlamasından bu yana yaşanan en büyük ikinci düşüş.
Tüketici güveni jeopolitik haberlerle paralel hareket ediyor gibi görünüyor. “Trump iktidara geldiğinden beri haberler hızla birbirini takip etti ve tüketici güveni de bu deseni izliyor gibi görünüyor.” CBS’de, insanların neden şimdi daha olumsuz hale geldiğini tam olarak belirleyemiyorlar. “Grönland’ı çevreleyen belirsizlik, Trump’ın sözde ‘Kurtuluş Günü’, Orta Doğu’daki savaş… Bunların hepsi, güvenin aniden düştüğü anlardır,” diyor Notten.
Harcamaları kısma
CBS araştırmacılarıyla konuşan tüketiciler, cüzdanları konusunda endişeli olduklarını ve bu nedenle şu an büyük alışverişler yapmak için iyi bir zaman olmadığını düşünüyorlar. “Her zaman market alışverişine ihtiyaç duyulur ve büyük alışverişlerden kısmak daha kolaydır,” diyor Notten.
Genel olarak, tüketici güvenindeki büyük bir düşüş, durgun bir ekonominin habercisidir. Ancak, durum hızla da tersine dönebilir. Koronavirüs pandemisi sırasında, güven iki ay sonra, kısmen karantina dönemlerindeki mali destek sayesinde iyileşti.