OSO Rotterdam yönetimi üyesi olarak, Belediye Başkan Yardımcısı René Segers-Hoogendoorn ile görüştük. Görüşmede yaşlıların yaşam koşulları ve özellikle göçmen yaşlıların karşılaştığı sorunlar gündeme getirildi.
Rotterdam’da yaşlıların sorunları yalnızca yaşlılık politikalarıyla sınırlı değil. Sağlık, gelir, barınma, yalnızlık, sosyal güvenlik ve toplumsal yaşama katılım, birbirini doğrudan etkileyen konular. Bu nedenle OSO Rotterdam yönetimi olarak Belediye Başkan Yardımcısı René Segers-Hoogendoorn ile gerçekleştirdiğimiz görüşmede, özellikle göçmen kökenli yaşlıların ihtiyaçlarını gündeme taşıdık.
Görüşmede sağlık hizmetlerine erişim, düşük emeklilik geliri, sosyal faaliyetler, konut sorunları ve sosyal güvenlik hakları üzerinde durduk. Çünkü Rotterdam’da yaşayan her yaşlı aynı koşullara sahip değil. Özellikle yıllar önce Türkiye’den, Fas’tan ve başka ülkelerden Hollanda’ya gelen vatandaşlarımızın yaşadığı sorunların daha fazla dikkate alınması gerekiyor.
Dil engeli ve bilgi eksikliği, haklara ulaşmanın önünde engel olmamalı.
AOW emekliliği, kira yardımı (huurtoeslag) ve sağlık sigortası yardımı (zorgtoeslag) gibi konularda birçok yaşlı, hangi haklara sahip olduğunu veya bu haklardan nasıl yararlanabileceğini yeterince bilmiyor. Dijital başvurular ve karmaşık resmî yazışmalar da bu süreci zorlaştırabiliyor.
Bir hakkın kâğıt üzerinde var olması yeterli değildir. İnsanlar o haktan haberdar olmalı ve gerektiğinde kolayca yararlanabilmelidir. Bu nedenle yaşlılara kendi dillerinde, anlaşılır ve erişilebilir bilgilendirme yapılması büyük önem taşıyor.
Yalnızlık, barınma ve sosyal hayata katılım da öncelikli konular arasında.
Yaşlıların sağlıklı bir yaşam sürdürebilmesi yalnızca sağlık hizmetlerine bağlı değil. İnsanların dışarı çıkabilmesi, yakınlarını ziyaret edebilmesi, sosyal etkinliklere katılabilmesi ve kendisini toplumun bir parçası olarak hissetmesi de gerekiyor.
Bu noktada ücretsiz toplu taşıma konusu özel bir önem taşıyor. Rotterdam’da AOW yaşındaki vatandaşlara sunulan ücretsiz ulaşım uygulamasının geleceği, yaşlıların sosyal yaşama katılımı açısından önemli bir tartışma konusu. Ulaşım imkânlarının daralması, özellikle düşük gelirli yaşlıların daha fazla evde kalmasına ve yalnızlaşmasına yol açabilir.
Bu nedenle alınacak kararlarda yalnızca bütçe hesapları değil, yaşlıların günlük yaşamı ve sosyal ihtiyaçları da dikkate alınmalı. Geliri sınırlı olan yaşlıların ulaşım hakkını koruyacak adil ve sürdürülebilir çözümler geliştirilmelidir.
Belediye ile vatandaşlar arasında güçlü bir köprü kurulmalı.
OSO Rotterdam gibi yaşlıları temsil eden sivil toplum kuruluşları, sahada karşılaşılan sorunları doğrudan gözlemliyor. Bu tecrübelerin belediyenin politika ve uygulamalarına yansıtılması, hizmetlerin gerçekten ihtiyaç duyan insanlara ulaşması açısından büyük önem taşıyor.
Göçmen yaşlıların sorunları yalnızca belirli bir topluluğun meselesi değildir. Bu konu, Rotterdam’da eşitlik, insan onuru ve sosyal adalet meselesidir.
Bizim beklentimiz açık: Yaşlılara yönelik hizmetler planlanırken dil, gelir, kültürel farklılıklar ve bilgiye erişim gibi konular göz ardı edilmemeli. Hiç kimse dil bilmediği, dijital sistemleri kullanamadığı veya haklarından haberdar olmadığı için geride bırakılmamalı.
Çünkü önemli olan yalnızca uzun yaşamak değil; yaşlılık dönemini onurlu, güvende, bağımsız ve toplumun içinde yaşayabilmektir.
OSO Rotterdam olarak yaşlıların, özellikle de göçmen yaşlıların sesini duyurmaya ve sorunlarına kalıcı çözümler bulunması için çalışmalarımızı sürdürmeye devam edeceğiz.
Oktay Ünlü