Hollanda, Yurt dışında yaşayan ve Türkiye’de miras hakkı bulunan Türk veya Hollanda vatandaşlarının, kendilerine kalan malvarlığını eksiksiz şekilde belirlemesi çoğu zaman kolay değildir. Miras bırakanın bilinmeyen mal, hak veya alacakları bulunabilir. Bu nedenle, tüm malvarlığının ortaya çıkarılması için tereke tespiti davası açılması ve kapsamlı bir araştırma yapılması gerekir. Miras bırakanın ölümünden sonra geriye kalan malvarlığının tespiti, miras hukukunun temelidir. Mirasın paylaşımı, saklı payların korunması ve davaların doğru yürütülmesi, terekenin doğru şekilde belirlenmesine bağlıdır. Bu nedenle terekenin tespiti, mülkiyet anlaşmazlıklarını çözmek için değil, mirasın bütünlüğünü korumak ve hak sahiplerini güvence altına almak için alınan koruyucu bir önlemdir.
Tereke Nedir? – Külli İntikal
Tereke; murisin ölüm anında sahip olduğu ve mirasçılara geçebilen tüm mal, hak, alacak ve borçların tamamıdır. TMK 599’a göre bu geçiş külli intikal yoluyla olur: Kanunda belirtilen istisnalar dışında, murisin tüm hakları ve borçları ölümle birlikte, ek bir işleme gerek olmadan mirasçılara geçer. Atanmış mirasçılar için de aynı kural geçerlidir. Bu yüzden terekenin doğru tespiti, mirasın paylaşımı ve diğer işlemler için temel oluşturur.
Mahkemenin Terekeye İlişkin Araştırmaları
- Taşınmazlar (Tapu):
Sulh hâkimi, Tapu ve Kadastro Müdürlüklerinden miras bırakanın T.C. kimlik numarası ile Türkiye genelindeki taşınmaz kayıtlarını ister.
- Banka Hesapları:
Bankalar Birliği Risk Merkezi ve ilgili bankalardan, miras bırakan adına açılmış tüm hesap, mevduat ve kiralık kasa bilgileri talep edilir.
- Menkul Değerler:
MKK ve Borsa İstanbul’dan hisse senedi, tahvil gibi sermaye piyasası araçları araştırılır.
- Sigorta ve BES:
Emeklilik Gözetim Merkezi’nden bireysel emeklilik hesapları ve sigorta poliçeleri sorgulanır.
- Araç Kayıtları:
Emniyet Genel Müdürlüğü’nden miras bırakan adına kayıtlı araç listesi istenir.
- Vergi ve Mali Kayıtlar:
Vergi dairelerinden mükellefiyet durumu, vergi borçları ve ticari faaliyet bilgileri alınır.
- Şirket Ortaklıkları:
Ticaret Sicil Müdürlükleri / MERSİS üzerinden şirket ortaklık ve yöneticilik bilgileri sorgulanır.
- Sosyal Güvenlik Hakları:
SGK’dan emeklilik, ölüm aylığına esas prim günleri ve tazminat hakları araştırılır.
- Taşınır Mallar:
Ev eşyaları, ziynet eşyaları veya üçüncü kişilerdeki mallar tespit edilir, gerekirse keşif yapılır.
- Kripto Varlıklar:
Merkezi kayıt sistemi bulunmadığından, mirasçıların bildirdiği borsa hesapları üzerinden yazışma yapılabilir; MASAK kayıtları incelenebilir.
- Diğer Araştırmalar:
PTT, kooperatifler, dernekler ve özel kurumlarda bulunan hak ve alacaklar sorgulanır.
Terekenin Aktifi ve Pasifi
- Aktif: Ölüm anındaki tüm malvarlığı ve iadeye/tenkise tabi kazandırmalar.
- Pasif: Murisin borçları, cenaze ve mühürleme giderleri ile bakım/nafaka gibi zorunlu kalemler.
Net tereke, aktiften pasifin çıkarılmasıyla hesaplanır ve saklı pay ile tasarruf oranı hesaplamalarında esas alınır.
Bu davalar, Türkiye’deki Sulh Hukuk Mahkemelerinde açılır. Avukat aracılığıyla vekaleten yürütülebilir, Türkiye’ye gitmenize gerek yoktur.
Yurt dışında Yaşayanlar İçin Süreç Nasıl İşler?
Yurtdışında ikamet eden mirasçılar için tüm süreçler vekaletname ile yürütülebilir:
- Vekaletnamenizi Türk Konsolosluğu aracılığıyla verin,
- Avukatınız sizin adınıza dava dosyanızı hazırlar ve süreci yürütür.
Mirasçı iseniz; Hem Türkiye’deki Haklarınızı Öğrenin Hem Koruyun Hem de Kullanın
Türkiye’deki mirastan elde edeceğiniz haklarınızı korumak, hukuki sorunlarla karşılaşmamak için önleyici ve zamanında müdahale çok önemlidir. Gecikmeksizin yapılacak tüm işlemler sayesinde hem haklarınızı öğrenmek hem de bu hakları güvence altına almak mümkün!
Daha fazla bilgi ve hukuki yardım için bize ulaşın!
Av.Arb. Esin Çiftçi
Türk Hukuku Projeleri Koordinatörü
+31 (0) 6 28 94 45 79
av.esinciftci@turkhukuku.nl
+31 (0) 88 808 78 88
info@turkhukuku.nl – www.turkhukuku.nl
Goudse Rijweg 380, 3031 CK Rotterdam —◄◄