Avrupa Parlamentosu, AB’nin geçen yaz ABD ile imzaladığı ticaret anlaşmasını onayladı. Ancak parlamenterler, Washington’un da yapılan anlaşmalara uymasını ve beklenmedik gümrük vergilerini tekrar uygulamamasını talep ediyor.
Parlamentonun onayıyla, transatlantik ticaret anlaşmaları önemli bir engeli aşmış oldu. Özellikle sol partiler, ABD’nin yüzde 15’e varan gümrük vergileri uygularken AB’nin kendi gümrük vergilerini düşürdüğü anlaşmaya şüpheyle yaklaşıyordu. Avrupa Komisyonu, anlaşmayı geçen Temmuz ayında, tüm seçenekler arasında en az kötü olanı olduğuna inanarak imzalamıştı.
Parlamentonun onayı o zamandan beri iki kez ertelendi. İlk erteleme Ocak ayı başlarında oldu, çünkü ABD Başkanı Donald Trump o dönemde AB üyesi Danimarka’nın bir parçası olmasına rağmen Grönland’ı ilhak etmekle tehdit etmişti. Konu Ocak ayı sonunda tekrar gündeme gelmeden birkaç gün önce, ABD Yüksek Mahkemesi Trump’ın gümrük vergilerinin yasa dışı olduğuna karar verdi. Avrupa Parlamentosu, görüşmeyi tekrar ertelemeye karar verdi. Perşembe günü, Parlamento nihayet büyük bir çoğunlukla anlaşmaları onayladı. Hristiyan Demokratlar, Sosyal Demokratlar ve Liberallerden oluşan bir koalisyon, birkaç Yeşil Parti üyesiyle birlikte, gümrük vergisi indirimleri lehine oy kullandı. Bu, Amerikalıları memnun etmek ve ticaret ilişkisine bir miktar istikrar getirmek için hızlı onay isteyen Komisyon ve üye devletler için bir rahatlama oldu.
**ABD’nin Güçlü Baskısı**
ABD’nin AB Büyükelçisi Andrew Puzder, anlaşmanın onaylanması için son birkaç gündür önemli bir baskı uyguladı. Çeşitli uluslararası medya organlarında, Avrupa Parlamentosu anlaşmayı imzalamazsa, artan vergiler veya AB’ye sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) ihracatının azaltılması gibi sonuçlarla tehdit etti.
Puzder, Financial Times’a verdiği demeçte, Parlamento’nun üzerinde anlaşılan metinde değişiklikler yapması durumunda, “bunun bizim için işe yarayıp yaramayacağına karar vermek zorunda kalacağız” dedi. Avrupa Birliği Ticaret Komiseri Maroš Šefčovič daha önce aynı gazetede milletvekillerine hiçbir şeyi değiştirmemeleri çağrısında bulunmuştu: “Anlaşma anlaşmadır.”
Bununla birlikte, Parlamento anlaşmayla ilgili birkaç çekince dile getirdi. ABD tekrar gümrük vergisi tehdidinde bulunursa, kendi gümrük vergisi indirimlerini geri almayı planlıyor. Yeni metin ayrıca, her iki taraf da anlaşmayı uzatmaya karar vermedikçe, gümrük vergisi indirimlerinin 2028’de otomatik olarak sona ereceğini belirtiyor.
ABD vergilerinin hala düşürülmesi gerekiyor
Ayrıca, Parlamento, Avrupa vergilerinin ancak Amerikalılar kendi vergilerini en fazla yüzde 15’e indirdikten sonra düşürüleceğini şart koştu. Bunu başarmak için, bir dizi Amerikan vergisinin hala düşürülmesi gerekiyor.
Her halükarda, Amerikan vergilerinin seviyesi konusunda bazı endişeler var. Yüksek Mahkeme kararının ardından Trump, dünya çapında yüzde 10’luk yeni vergiler getirmek için derhal bir başkanlık emri imzaladı. Bir gün sonra, sosyal medyada bu oranı yüzde 15’e çıkaracağını duyurdu. Mevcut vergilere ek olarak, ABD böylece AB ile kararlaştırılan yüzde 15’lik maksimum oranı aşacaktı. Ancak Trump’ın bu açıklaması hiçbir zaman resmi olarak kaydedilmedi.
Parlamentonun onayıyla, Avrupa tarife indirimleri henüz kesinleşmedi. Şimdi üye devletlerle müzakere etmesi gerekiyor ve tıpkı Komisyon gibi, üye devletler de muhtemelen yeni koşullara karşı çıkacak.
Parlamento adına müzakereleri yürütecek olan Sosyal Demokrat Parti milletvekili Bernd Lange, oylamadan sonra metindeki “çok güçlü ve açık güvencelerden” duyduğu memnuniyeti dile getirdi. “Güçlü bir yetki”den bahsetti: “Geri adım atmıyoruz.”
ABD’nin Avrupa’ya daha az LNG gönderme tehdidine ilişkin olarak ise kısa ve öz konuştu: “Dünya çapında her türlü görüşe sahip birçok insan var. Avrupa çıkarlarını savunmak AB’nin görevidir ve biz bunu yapacağız. Bundan sonra, ABD ile nasıl müzakere edeceğimizi göreceğiz.”