Hollanda’nın talebi üzerine İsrail’in insani hukuku ihlallerine ilişkin Avrupa’da resmi bir soruşturma başlatılacak. Dışişleri Bakanı Caspar Veldkamp (NSC), Netanyahu hükümetine baskıyı artırmak için Brüksel’de nihayet yeterli desteği buldu. Temsilciler Meclisi’nin bir bölümü daha fazla yaptırım istiyor.
Avrupa Komisyonu, İsrail’in insan hakları anlaşmalarına uyup uymadığını resmen araştıracak. AB dışişleri bakanlarının toplantısının ardından Salı günü Brüksel’de açıklama yapan Bakan Caspar Veldkamp (NSC), AB üye ülkelerinin çoğunluğunun girişimini desteklediğini bildirdi: “Bu çok önemli ve güçlü bir işaret” dedi Veldkamp. “Biz bu konuda oylama yapmadık, ancak ülkelerin açık bir çoğunluğu Hollanda önerisini destekliyor. Şimdi AB olarak net bir sinyal gönderiyoruz, işimizi ciddiye alıyoruz.”
Soruşturmanın ne zaman başlayacağı bilinmiyor. Hollanda, bu yolu kullanarak İsrail’in Gazze’de insan haklarına saygı gösterip göstermediğini resmen incelemek istiyor. Aksi takdirde bu durum AB-İsrail işbirliği anlaşmasının ihlali anlamına gelecektir. Bu antlaşmanın herhangi bir şekilde ihlali, daha ileri cezai tedbirlere yol açabilir.
Böyle bir Avrupa soruşturmasının yapılabilmesi için Veldkamp’ın yeterli sayıda AB üye ülkesinin desteğine, çoğunluğa ihtiyacı vardı. Bir an için bunun işe yaramayacağı düşünüldü, ancak sonunda Fransa, İspanya, Finlandiya, İsveç ve İrlanda başta olmak üzere birçok ülke Veldkamp’ın arkasında birleşti.
Bu arada Hollanda’da daha fazlasının yapılması yönünde çağrılar var. Pazar günü Lahey’de gerçekleşen büyük gösteri, İsrail ve Gazze’ye ilişkin duygu durumunda bir değişime işaret ediyor. Hollandalılar İsrail’e yönelik eleştirilerini giderek artırıyor ve parlamentodaki önemli sayıda parti de daha sert yaptırımlar talep ediyor.
CDA’nın tutumu önemlidir: Parti artık bazı ticaret anlaşmalarının askıya alınması ve hatta Netanyahu hükümeti üyelerine yaptırım uygulanması önerilerini de destekliyor. Normalde İsrail yanlısı olan CDA’nın bu şekilde hareket etmesi manidardır. Yeni siyasi pozisyonlar kabine üzerindeki baskıyı artırıyor.
Dışişleri Bakanı Veldkamp şimdi bunu yapmak istemiyor. Kabinenin zaten ‘güçlü bir sinyal’ gönderdiğine inanıyor. Öncelikle İsrail’e karşı ilk tedbirin uygulanması gerekiyor.
Veldkamp, iki hafta önce ‘kumda bir çizgi çektiğini’ söylemiş ve İsrail’in Gazze’deki eylemlerine ilişkin resmi bir Avrupa soruşturması çağrısında bulunmuştu. “İnsani abluka, 2. Madde de dahil olmak üzere uluslararası insani hukuk kapsamındaki yükümlülüklerin ihlalidir” diye yazdı 6 Mayıs’ta AB Dış Politika Şefi Kaja Kallas’a.
Yapılan inceleme sonucunda İsrail’in İşbirliği Anlaşması’nın 2. maddesini ihlal ettiği resmen ortaya çıkarsa, bu durum askıya alma veya başka tedbirlere yol açabilir.
Ancak Hollanda’daki eleştirmenler ve muhalefet için bu yeterli değil. Ancak Veldkamp, İsrail hakkında giderek daha eleştirel ifadeler kullanmaya başlıyor. Bakan, bu haber sitesine yaptığı açıklamada, “İsrail’in eylemlerinin boyutlarının kaybolduğunu” söyledi. Bakan pazartesi günü acil yardımların yeniden başlamasının “kusurlu ve yetersiz” olduğunu söyledi.
Konu PVV, VVD, NSC ve BBB koalisyonunda hala son derece hassas. VVD, NSC ve BBB, Veldkamp’ın hamlesini desteklese ve daha fazla önlemin mümkün olabileceğini düşünse de, özellikle PVV lideri Geert Wilders hâlâ Netanyahu hükümetini tam olarak destekliyor.
Wilders, Salı günü Temsilciler Meclisi’nde yaptığı konuşmada, Lahey’deki gösteriye kitlesel olarak katılan insanların Hamas’a karşı gösteri yapmalarının daha iyi olacağını söyledi: “Bunu daha uygun bulurdum.” Ancak Wilders konuyu burada bırakıyor, Veldkamp’ı Meclis’e çağırıp önceki adımlardan geri adım attırmıyor.
AD nieuws