Hollanda Merkez Bankası’na göre konut piyasası durgun bir döneme girecek, konut ipotek faiz oranları artacak ve yeni ev alacaklar daha fazla zorlanacak.

Hollanda Merkez Bankası (DNB) yönetim kurulu üyesi Olaf Sleijpen, konut ipotek kredi faizlerinin 2024 yılında 4’e yükseleceğini, buna bağlı olarak da ilk kez ev satın almak isteyenlerin daha fazla zorlanacağını duyurdu.

Bu yıl, ev fiyatları bir önceki yıla göre neredeyse yüzde 14 arttı ancak DNB’ye göre fiyat artışı şimdiden neredeyse dengelenmeye başladı. Merkez Bankasının hazırladığı ekonomik rapora göre, konut fiyatları 2023 yılında yüzde 3,7 ve 2024 yılında da yüzde 2,5 oranında artacak.

Alıcıların ödeyebilme kapasiteleri sınıra dayandı

DNB’ye göre bunun nedeni, alıcıların ödeyebilme kapasitesinin sınıra dayanması. Ev fiyatlarındaki artışın 2022 ve sonrasında dengelenmesinin esas olarak borçlanma alanında beklenen gelişmeden kaynaklandığını belirten DNB, yükselen ipotek kredi faizi oranlarının, bir evi finanse etmeyi giderek daha pahalı hale getirdiğini açıkladı.

Faiz oranı yükselmeye devam edecek

Yüzde 2’nin altında seyreden ipotek kredi faizi oranı son birkaç ay içinde yüzde 3’ün üzerine çıktı ve DNB bu artışın, özellikle ‘dünya çapında artan ekonomik belirsizlik, şiddetli bir şekilde artan enflasyon ve sıkılaşan para politikası’ nedeniyle daha da devam edeceğini öngörüyor.

Konut ipotek kredi faizlerinin yaklaşık yüzde 4’e çıkacağını belirtilen DNB raporunda şu ifadeler yer aldı: “2021’de yeni ipotek sözleşmelerindeki ortalama faiz oranı yüzde 1,7 iken, 2024’de yüzde 3,8’e yükselecek.”  Konut ipotek faiz oranı en son 2005-2008 döneminde yaklaşık 2 puan artış göstermişti.

Savaş konut krizine yol açmayacak

Olaf Sleijpen, Ukrayna’da yaşanan savaşın ekonomik sonuçlarının bir konut krizine yol açmayacağını tahmin ediyor.

“Çok az sayıda ev var, bu da ev fiyatlarını yükselten temel neden.” diyen Sleijpen, geçmişte sadece bir finansal kriz veya şiddetli bir durgunluğun konut krizine yol açtığını ancak şuanda bu durumun yaşanmadığını belirtti.

DNB’ye göre, Hollanda ekonomisi önümüzdeki aylarda durgun bir döneme girecek. Öngörü raporuna göre yılın ikinci ve üçüncü çeyreğinde büyüme “sıfır” civarında olacak ve 2022 yılı tamamı için enflasyon oranı yüzde 8,7’ye çıkacak.

Tüketici para harcamak istemiyor

Hızla artan enerji, akaryakıt ve yiyecek fiyatları nedeniyle tüketiciler para harcamaktan çekiniyor. Yılın dördüncü çeyreğinde enerji fiyatlarının düşeceğini tahmin eden DNB, ekonominin ancak yılsonuna doğru canlanacağını öngörüyor.

DNB raporuna göre bu yıl ekonomi yüzde 2,8, önümüzdeki yıl ise yüzde 1,5 büyüyecek. Rabobank bu yılın sonunda durgunluğa girileceğini belirtirken, ABN Amro şimdiden resesyon riskinin artacağı uyarısı yapıyor.

Vergilendirmede hedefe göre hareket edilmeli

Vergilendirme konusunda da bir açıklama yapan Sleijpen, hükümetin enflasyonla mücadele anlamında hedefli bir şekilde özellikle düşük gelirlilere yönelik destek vermesi gerektiğini belirtti ve “Akaryakıt üzerindeki özel tüketim vergisinin düşürülmesi, bizim görüşümüze göre ‘hedefli’ bir önlem değil.” dedi.

Sleijpen, hükümetin her halükârda daha fazla harcama konusunda daha çekingen davranması gerektiğini belirtirken de “Maliye politikası cömerttir. Daha geniş bir bütçe politikası akıllıca değil. Bu ancak enflasyon ateşini körükler.” şeklinde ifade kullandı.

Sonhaber.eu