Osmanlı’dan giden lalelerin yüzyıllar önce altından değerli hale geldiği Hollanda’da, 15 bin hektar alanda üretim yapılarak her yıl 2 milyardan fazla lale ihraç ediliyor.

Dünyada en fazla lale üreten ülke olan Hollanda’da lale üreticilerinin çiftlikleri ve tarlaları, müthiş renkleri ve büyüleyici güzelliği görmek isteyen ziyaretçilerin akınına uğruyor.

Ülkede en fazla lale üretilen bölgelerden olan Lisse kasabası civarında birçok tarla bulunuyor. Bu tarlaların kimisinin içinden su kanalları, kimisinin ortasından tren yolu geçiyor.

Çeşitli renklerdeki lalelerin sıra sıra ekilmesiyle ortaya hayranlık uyandıran görüntüler çıkıyor. Lale çiftliklerinde bu bitki hem kesme çiçek olarak üretiliyor hem de soğan üretimi yapılıyor.

Hollanda, dünyanın en büyük çiçek üreticisi konumunda bulunuyor. Ülkede an fazla üretilen çiçek ise açık ara lale. Hollanda İstatistik Ofisine göre, yaklaşık 15 bin hektar alanda lale tarlaları bulunuyor, her yıl 2 milyardan fazla lale ihraç ediliyor.

Kışın da seralarda yetiştiriliyor

Hollandalı lale üreticilerinden Daan Jansze de 2 hektar arazisi üzerinde lale ve sümbül üretimi yapıyor. Yılın sadece 2-3 haftasında açan on binlerce çiçeğini kesme olarak satan Jansze, ayrıca çiçek soğanı üretiyor ve satıyor.

Çiçek üreticisi bir ailesinin üçüncü kuşağı olarak 35 yıldır lale üretimi yapan Jansze, bu yıl 500-600 bin civarında çiçek soğanı satmayı umut ediyor.

Jansze, sadece nisan sonu ve mayıs başında tarlalarda çiçek açan laleler için yıl boyunca çalıştıklarını anlatırken AA muhabirine şunları söyledi:

“En çok çalışmamız yazın soğanları hasat ettiğimiz zaman. Daha sonra da uzun süre çalışıyoruz. Şu anda ise hasta bitkileri ayıklıyoruz. Bugünlerde sadece bunu yapıyoruz ama yıl boyunca işimiz devam ediyor. Sadece kışları açık alanda işimiz olmuyor. Kışın da seralarda çok sayıda lale üretiyoruz. Yani aslında tüm yıl boyunca yoğun çalışıyoruz.”

Lale bir dönem altından değerliydi

Tüm çiçekler içinde Türkler için önemli bir yeri olan lalenin ana vatanının Orta Asya olduğu, yüzyıllar önce Osmanlı’ya getirildiği ve buradan Hollanda’ya gittiği belirtiliyor.

Bu çiçeğin, 16’ncı yüzyılda Osmanlı Devleti’nden Hollanda’ya götürüldüğü birçok kaynakta yer alıyor.

Lale üzerine ilk kapsamlı kitabı yazan Fransız botanist Carolus Clusius’un aktardığına göre, 16’ıncı yüzyılın ikinci yarısında lalenin Hollanda’ya gelmesinden sonra bu çiçek ülkede en çok rağbet gören, statü sembolü lüks bir “mal” haline geldi.

Hatta o zaman bir adet lale soğanı, dönemin bir altın parasından daha yüksek bedelle satılıyordu. Sadece bir soğan sıradan bir zanaatkarın yıllık kazancının 10 katından fazla ediyordu.

Lalenin 17. yüzyılın ilk yarısında bu kadar rağbet görmesi ve büyük değere ulaşması nedeniyle Hollanda’daki bu dönem “lale çılgınlığı” dönemi olarak adlandırıldı. Ekonomide de bu döneme “lale balonu” denildi.

Ömer Tuğrul Çam   |23.04.2022  AA